Kiromansî
Kiromansî: Hunera şîrovekirina pêşerojê bi xwendina xetên kefa destan. Ew şaxê fala destan e yê ku xetan dixwîne û cureya herî naskirî ya xwendina destan e.
Termên têkildar
Kirognomî
Şaxa ku bi lêkolîna şeklê dest, avahiya tiliyan, şeklê neynûkan û xuyabûna giştî ya destê karakterê analîz dike. Ji xwendina xetan cuda ye û pisporiyeke serbixwe ye.
Dîroka fala destan
Kevneşopiyeke kûr û bi kok a ku heta 3000 berî zayînê diçe. Li Hindistan, Çîn, Mezopotamya û Yewnanistana kevn bi awayekî serbixwe pêş ket. Tê zanîn ku Arîstoteles jî li ser xwendina destan nivîsiye.
Şopên tiliyan
Şêweyên bêhempa yên çerm li serê tiliyan. Sê cureyên sereke hene: xelek (lihevhatin), gerok (serbixwebûn) û kemer (pratîkîbûn). Di tevahiya jiyanê de nayên guhertin.
Kalîteya xetan
Xet ji aliyê kûrahî, zelalî û berdewamiyê ve tên nirxandin. Xetên kûr enerjiya xurt, xetên zirav hestiyariyê, xetên şikestî jî demên guhertinê nîşan didin.
Şeklê dest
Cureyên destan ku li çar elementan têne dabeşkirin: Ax (tiliyên kurt û çargoşe), Hewa (tiliyên dirêj, kefa çargoşe), Agir (kefa dirêj, tiliyên kurt), Av (kefa dirêj, tiliyên dirêj).
Nîşanên taybet
Sembolên taybet ên di kefa destê de, wek stêrk, xaç, çarkoşe, sêkoşe û girav. Her yekê wateyeke cuda heye: stêrk (serkeftin), çarkoşe (parastin), girav (asteng).
- Dawî hate nûkirin
- Li ser bingeha
- Kevneşopiya kîromansiyê. Sîstema ku îro tê bikaranîn ji aliyê dibistana fransî ya sedsala 19an ve hatiye berhevkirin (d'Arpentigny, Desbarrolles).